Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının soyadlarını seçme hikâyesi

Emine Naskali Gürsoy

1934 yılında çıkan Soyadı Kanunu, her aile reisinin bir soyadı almasını gerektirdi. Vatandaş kimliğinin oluşturulmasını da hedefleyen bu kanun, ailelerin kendileri için farklı soyadları seçip nüfuslarına kaydettirmelerini sağladı. Prof. Emine Naskali Gürsoy soyadlarının nasıl seçildiğine dair bir araştırma yaptı ve ulaşabildiği çevrelerden soyadı hikâyelerini topladı. Bunları tasnif edip Cumhuriyet tarihimizin fazla çalışılmamış bir yönüne ışık tuttu. Ortaya renkli ve şaşırtıcı bir döküm çıktı.

Kitaptan:

Acaba insanlar soyadlarını nasıl seçtiler? Kendilerini hangi vasıflarla tanımladılar? Soyadlarının bir hikâyesi var mıydı? Bu sorulardan yola çıkarak tanıdığım ve tanımadığım kimselerden soyadı hikâyelerini yazmalarını rica ettim. Topladığım hikâyelerden 600 civarında hikâyeyi bu kitapta bulacaksınız. Hikâyeleri anlatıldığı şekliyle kitaba aldım, üslubunu değiştirmedim.(…)

Turp: “Bu soyadı Karadeniz Bölgesi’nde Giresun ilinde yaşayan bir aileye ait. Kendileri çok sağlıklı olmaları ve çok uzun yaşamalarıyla köye nam salmışlar. Hatta köydekiler olayı abartıp bu uzun ömrün bu ailenin kulaklarının çok büyük olmasına bağlamışlar. Büyükanneleri 95 yaşına kadar yaşamış; bunun yalan olduğunu, aslında büyükannenin yüz yaşını aştığını söyleyenler de az değildir. Ailenin bu kadar uzun yaşaması, turp gibi sağlam olmaları, yaşlarına rağmen sıhhatlerinden bir şey kaybetmemeleri onlara Turp lakabını getirmiş. Soyadı Kanunu çıkınca muhtar ‘Sizin soyadınız Turp olsun’ demiş.” (Kerime Gökler)

Yazar Hakkında:

Emine Naskali Gürsoy, Marmara Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Fakültesi’nde profesördür. Türk dili, kültür araştırmaları ve yakın dönem siyasi tarihi hakkında çok sayıda makalesi ve kitabı vardır.

 
Sayfa Sayısı: 268
Ebat: 14×23 cm
Yayın Tarihi: Nisan 2013
Fiyatı: 18.00 TL
Yayınevi:Doğan Kitap